عزاداری ما و آسیبهای آن بخش دوم

مدبریت ۶:۳۴ ق.ظ دیدگاه‌ها خاموش
عزاداری ما و آسیبهای آن بخش دوم

آسیبهای مربوط به مدیران و کارگردانان هیاتهای عزاداری

یکی از عناصری که در عزاداری نقش مهم دارد شورای اجرایی و یا همان مدیران هیاتها می باشند. این مدیران نقش عمده در برپایی هرچه بهتر و باشکوهتر شدن مراسم عزاداری دارند؛ زیرا محور این مجالس همین شورای تصمیم گیری و اجرایی می باشند این شورا در انتخاب آخوند و واعط، انتخاب مداحان و برنامه های عزدارای نقش اساسی دارند در صورتی که به دور از قوم و قبیله و به دور از رنگ خود خواهی و … عمل نمایند می توان امید وار بود که مراسم عزاداری حسینی موجب رضایت خداوند و صاحب عزا و مصیبت می باشند اما باید دردمندانه نالید که این مراسم نیز مانند بسیاری از مراسم اجتماعی عرصه قوم گرایی، خود خواهی منطقه گرایی می گردد. هرکسی سعی می کند در مدت چند روزی که در مراسم عزاداری نقشی دارند از فرصت پیش آمده استفاده نموده به خواسته ها و خود خواهیهای خود برسند. هر نماینده‎ای سعی می نمایند به گونه ای رفتار نمایند که موجب خوشنودی افرادی را فراهم سازند که آنها او را انتخاب کرده به عنوان نماینده فرستاده اند. سعی نماید سودی ولو اندک به این مردم برساند و موجب شهرت و به سرزبان انداختن قوم خویش را فراهم سازند. مراسم عزاداری در واقع یک میدان نبرد و یا خروس جنگی تلقی می شود که هر نمایند سعی می نمایند خروس خود را پیروز میدان سازد. و این گونه نگاه به محرم و عزاداری با روح و ذات محرم و عاشورا سازگاری ندارد. بدون شک اثر چنین عزاداری از نظر معنی صفر خواهد بود و نباید منتظر ثواب و پاداش از صاحبان مصیبت داشت.

یکی از آسیبهای جدی این است که نگاه هیات گردانان و یا برداشت عامه مردم به مبلغ، نگاه کارمزدی روزانه است. در برخی موارد وقتی می خواهد به مُبلِّغ پولی بدهند با روزنه کاری افراد عادی محاسبه می نمایند می گویند کارگر در روز فلان مبلغ کار می کند آخوند هم که در این چند شب یا چند روز آمده مستحق همان اجرت و مزد است که یک کارگر در این مدت می گیرد. این نوع نگاه مقام و شان جلسه و عزاداری را دچار آسیب می کند چطور یک مهندس ناظر با یک نگاه به فلان پروژه مستحق مبالغ بسیار کلانی است؟ به دلیل این‎که این مهندس دارد نان سالاها زحمت و تلاش و کوشش خود را برداشت می کند زحمات چندین ساله را باید نگاه کرد و این مبلغ به دلیل دانش و علمی است که کسب کرده و اکنون مستحق آن مقدار اجرت است به همین دلیل ما به دانش و علمی او بها می دهیم و در مورد باقی عالمان نیز باید به همین نوع نگاه باید نگاه نماییم نه روز مزدی. به دانش و علم و فرهنگ بها باید داد تا بتوان دانش اندوختگان بدون دغدغه به کسب بیشتر و بهتر علم بپردازد. ما برای باز کردن لوله آب فاضلاب خویش که کاری یک ساعته لوله بازکنی است پول کلانی باید بدهیم در حالکیه یک ساعت کار کرده و نمی توان گفت ما که در یک روز کار می کنیم باید ساعت کاری یک کارگر را محاسبه کرد و تقسیم بر ساعت نمود و مزد کار لوله بازکن را پرداخت این گونه محاسبه در مخیله کسی نمی گنجد اما در مورد کارهای علمی و پرورشی چنین محاسبه می نماییم.

آسیبهای مربوط به نوحه خوانان.

نوحه خوانی یکی از فرصتهای طلایی برای برانگیختن احساسات و عواطف می باشد یکی از خصوصیات مراسم عزاداری برجستگی بار عاطفی و احساسی می باشد نوحه خوانی فرصتی است که عزاداران می توانند عقده های دل خود را تخلیه نمایند با گریه و زاری در مصیبت جگرگوشه رسول خدا دل خود را خنک نمایند و چه بسا با اشکهای که از عمق جان شان می جوشد و از کاسه چشمان شان بر گونه های شان جاری می شود خرمنها برگیرند و با این کار دارو و درمانی بر دردهای خویش بگزارند اما نوحه خوانان در بسیاری از موارد به صورت فنی و حرفه‎ای مهارت در اجرای نوحه خوانی ندارند. بسیاری از نوحه خوانها سوادی کافی خواندن متن فارسی و یا شعر خوانی را خوب بلد نیستند. در بسیاری از موارد شعر را نادرست می خوانند. در اجرای مرثیه خوانی به دلیل سواد کافی نداشتن و عدم نگاه حرفه ای خلاقیت ندارند روش های سنتی و قدیمی که از زمانهای دور رواج داشته به همان صورت خوانده می شود همه چیز تغییر کرده اند اما نوع خواندن مرثیه خوانان هیچ تغییری نکرده و یا خیلی کم تغییر نموده است این امر می تواند آسیب به حساب آید دلزدگی و کسلی و بی علاقه گی بوجود آورد. از سوی اشعاری که خوانده می شود هم بسیار قدیمی است. شعرها همان شعرهای چند ده سال پیش است که خوانده می شد و ما در دوران کودکی مان می شنیدیم تا کنون هر سال همان ها را با همان سبک می شنویم کار به همین جا ختم نمی شود و قصه دردناک تر می گردد و آن اینکه همین نوع نوحه خوانی میدان رقابت منفی و خروس جنگی دیگری می گردد هر پدری می خواهد پسرش پشت میگرافون حاضر شود و هرطور شده برنامه اجرا کند و اگر کسی مانع گردد تازه شروع کار است آنوقت است که موضوع تبدیل می شود به نزاع و جنجال و کشمکش میان خانه وخانه واری به اصطلاح «خر بیار و باقلی بارکن» عزاداری که باید سبب سازندگی و تربیت و وحدت گردد سبب اخلاف و تشتت و پراکندگی و پریشانی ما می گردد و این گونه از مراسم معنوی و روحانی و نقش و تاثیر آن در زندگی باز می مانیم. مراسمی که باید منجر به تربیت و خودسازی گردد درس فداکاری بدهد درس ایثارگری و از خود گذشتگی بدهد درس بردباری و استواری بدهد و صدها سجایایی اخلاقی که می توان از آن گرفت اما ما در دام بد ترین کارها و رفتارهای ضد بشری و ضد اخلاقی و ضد عاشورا و محرم می گردیم. در برخی موارد هم که ادا و اطوار فرهنگ های غیر بومی و شاید ضد فرهنگ افغانستانی از خود در می آوریم و دهل و سنج و … ابزار آلاتی که نه با فرهنگ ما همخوانی دارد و نه با فرهنگ حسینی همنوا است وارد عزاداری ما می شود و هر روز که می گذرد این گونه آسیبها بیشتر و زیاد تر می گردد و خدا کند که فرهنگ قمه زنی و خودکشی را از کشور جنوب یاد نگیریم و یا پرگرامها و برنامه های که با روح عزاداری هم خوانی ندارد وارد این مراسم مذهبی نسازیم شاید بتوان گفت بهترین شکل عزاداری همان سینه ای پدری ما باشد که بدون هیچ شایبه خود نمایی و بدون استفاده از ابزار آنچنانی که در برخی کشورها مشاهده می شود ساده و بی پیرایه صورت می گرفت و چه زیبا و هیجان انگیز بود آن حسن و حسین و آن علی و نبی گفتنهای پدران ما که نسل جدید ما نباید آن را از یاد ببرند.

آسیبهای ناشی از مخاطبین

یکی از آسیبهای که در عزاداری ما وجود دارد ناشی از ناحیه ذایقه ی مخاطبین است به این معنا که مردم افغانستان دارای ذایقه و حس انقلابی، احساساتی، است و توقع دارد خطابه به صورت حماسی و هیجانی و احساساتی عرضه شود خطیب باید هر چه متواند داد و فریاد کند و زمان و زمین را باهم ببافد تا توجه مخاطبین را به خود جلب سازد در حالیکه این احساسات مربوط به زمان خاص است زمان شعار و انقلاب و … در حالیکه ما در دوران شعور و اندیشه و فکر باید زندگی کنیم و انتقال مطالب علمی با زبان داد و فریاد قابل انتقال و فهم نیست از سوی مخاطبین هر آنچه را خطیب می گوید بازخوردی پس نمی دهد و از گوینده نه تشکر می کند و نه انتقاد و در بسیاری از موارد به سکوت و انفعال برگزار می شود و شاید یکی از آسیبهای که در عرضه مطالب از سوی خطیب وجود دارد همین بی توجهی، بی بازخوردی، و عدم مطالبه مطالب سود مند از سوی مخاطبین است با این آسیبهای که برشمردیم و شاید هم بیشتر از آنچه باشد که ما عنوان کردیم باید برای عزاداری ما هم عزاداری بگیریم. به امید روزی که همه کارهای ما سامان بگیرد. والسلام.

1,113بازدید

کامنت بسته شده است.