نادر علی خان سناتور – مرد سیاست – قسمت اول

۱۲:۴۹ ب.ظ ۲
نادر علی خان سناتور – مرد سیاست – قسمت اول

نادر علی خان سناتور فرزند سلطان علی ، برادر رجب علی خان است ، از قرار نقلجناب حاج آقای صمدی  ، تولد ایشان در لوگر در حال تبعیدی خاندان سردار شیر علی خان،  به امر امیر عبدالرحمان خان واقع  شده است . من از چگونگی زندگی آن مرحوم در آغاز جوانی و ورود او در کار دولتی اطلاع ندارم که چگونه ودر چه زمان بوده است .

آما آنچه برای من ثابت است واطلاع دارم خدمات او برای مردمش در شرایط سخت و دشوار است . که پاره ای آنرا من می دانم و برایم باز گو شده است و نیز خواطراتی است که من شخصا از ایشان دارم .

در زمانیکه من آشنایی با اطراف خود پیدا کردم ایشان مدیر بود بنام مدیر نادرعلی خان خوانده می شد  ومردم با احترام  از ایشان نام می بردند حال در کجا کار می کرد وکارش چه بود باز برایم معلوم نیست .  نادر علی خان شخصا ادم با احتیاط بود ، شرابط افغانستان را خوب در ک کرده بود ، در چندین مرحله حطر ناک خود را نگه داشت  ولغزش نکرد و پختگی خود را ثابت نمود و در لحظات بسیار حساس به کمک مردم شتافت ومردم را از مشکلات که مبتلا بودند نجات داد .

برای مثال : اولین قضیه ای که از ایشان نقل شده است  حمله وتهاجم مردم افغان (پشتون) علیه مردم دهمرده می باشد  شرح مختصر ان چنین است :

۱- به اثر تحریک افغان های کا کر – که سر زمین های مردم مسکه را اشغال نموده وگرفته بودند – یک تهاجم عمومی با لای مردم دهمرده صورت می گیرد ( که شاید این ملک را نیز از صاجبان شان گرفته  وبر املاک غصبی شان اضافه نماید ) . مردمی دهمرده مردمی است که از لحاظ موقعیت از سه طرف جز شمال در محاصره قرار دارند ، از بقیه مردم جاغوری مجزا وجدایند . جز قسمت شمال که با فاصله زیادی با پاطو وصل می گردد.  منطقه دهمرده که گلزار نیز گفته می شود کوههای پر علف و پر جنگل دارد جهت مالداری بسیار قابل اهمیت است .

تحاجم افغان ها بالای مردم دهمرده بعد از سقوط حبیب الله خان سقو در عصر نادر شاه بوده است .  حجه الاسلام اقای شیخ  محمد نبی رضای  در زمانیکه ما در مدرسه اوتقول بودم  چنین حکایت می کرد :

افغان های کاکر به قصد تصرف دهمرده  وتارمار نمودن آنان به کمک پشتونهایی دیگر از اطراف و جوانب دیکر از قلات ، شاه جوی ، مقر ، ناوه ، بطور ناگهانی  یک مرتبه حمله نموده دهمرده را در محاصره گرفتند . مردم دهمرده جز آنکه در قلعه های خود سنگر بگیرند دیگر چاره ای نداشتند . جنگ شروع می شود ، چون دهمرده فاصله زیادی با دیکر مناطق جاغوری دارد ، مردم جاغوری دیرتر خبر می شود  در این جنگ از مردم افغان که حالت تهاجمی داشتند  بسیار کشته می شود  چون لشکر قوی وبسیار زیاد بود جنگ ادامه پیدا می کند .

اقای شیخ رضای ادامه داد گفت : چند نفر تصمیم می گیرد که باید خود را به هر قسم که شده در پشت سر افغان ها رسانیده وحمله را از پشت آغاز نمایند . این چند نفر از تاریک شب استفاده کرده خود را به پشت سر آنها  می رساند .  حمله را آغاز می کند چون افغانها متوجه می شود که از پشت سر حمله صورت گرفته ، یک اندازه سست می شود با آنهم به جنگ ادامه می دهند .

چون قضیه به نادر علی خان رسید ایشان فورا به غزنی آمده  نیروی های دولتی را از آنجا به جانب مقر حرکت می دهند  هنگامیکه نیروی های دولتی به مقر می رسد برای افغانهای مهاجم خبر داده می شود  به اثر شنیدن این خبر ، افغانهای مهاجم فرار را بر قرار ترجیح می دهند منطقه دهمرده را ترک گفته جنگ خاتمه پیدا می کند .

مردم دهمرده از آن زمان به بعد به عنوان قهرمان منطقه مطرح شدند  همه دوشمنان از آنها چشم می زدند  دیگر حرکت وتهاجمی  به این گستردگی علیه این مردم صورت نگرفت . اگر این مردم شجاعت از خود نشان نمی داد همه تار مار شده بودند دیگر از آن مردم خبر نبود .

اقدام بجا ومعقول ازطرف  نادرعلی خان  در نجات مردم دهمرده موثر بود  والا مشکل بود که پشتونها به این سادگی دست از جنگ برداشته ومنطقه را ترک بگویند .

۲ – تدبیر اقدام معقول مرحوم نادر علی خان  در قضیه ای ابراهیم گاو سوار، یکی دیگر خدمات ایشان بود ابراهیم خان گاو سوار به هر دلیل بود مجبوریت ، بایستی ، تند روی ، یا مالیات های سنگین  بر علیه حکومت شورید . ولسوالی شهرستان را متصرف شد اقدام صورت گرفت که باید قضیه او از طریق مذاکره حل شود کسی هم نمی دانست که این اقدام معقول وبه جا از کجا بود ؟ هر کس کسی را می گفت در حقیقت و واقع امر این بود که طرح واقدام آن از دو کس سرچشمه می گرفت  نادرعلی خان وعبدالله خان ریس .

 این دو نفر با کمک اسماعیل خان والی کابل طرحی را براه انداختند که هم حرکت ابراهیم خان را مهم جلوه داد ه از طرفی به عهده گرفتند که ابراهیم خان متقاعد سازند دست از شورش بردارند . واگر احیانا متقاعد نشد خود مردم هزاره جات می تواند او را از میان بر دارند .

بزرگان جاغوری ودایزنگی وسایر نقاط هزاره جات را بسیج نمودند خود نادرعلی خان و والی کابل نیز آمدند . ابراهیم گاو سوار را حاضر ساختند که از شورش دست بردارند تسلیم شود به معیت بزرگان هزاره جات به کابل برود . در حضور شاه رسیده اظهار ندامت وپشیمانی نماید .  شاه از تقصیر او بگزرد  حواله روغن را نیز از گردن مردم هزاره جات بر دارند .

حل این قضیه خیلی مهم بود و به ابرو مندی مردم اهل تشیع وهزاره جات تمام شد . این امر مهم بواسطه نادر علی خان انجام پذیرفت . واگر نه ، احتمال داشت نتایج بد وتلخی را به بار می اورد  عامل پریشانی این مردم بچاره می شد .

۳ – مسئله مهم دیگر واقعه جوری بود . که در سال ۱۳۳۳ برای مردم جاغوری پیش امد این مسئله مسئله ای بود که انعکاس بد ونا مطلوبی بخود گرفت . به اثر اقدام نادر علی خان که از راه صلح وارد شد واز راه پرداخت دیه ، که مبلغ ناچیز بود ، قضیه را حل کرد خاک پوشی نمود . این وقایع وقایع بود مشهود ومشهور.

شاید صدها وقایع دیگر باشد که در مدت عمر طولانی وبا برکت ان مرحوم حل فصل شده باشد ولی ما از آنها اطلاع وخبر نداشته باشیم  .

قسمت دوم را در اینجا بخوانید

1,650بازدید

۲ دیدگاه »

  1. حامدی جوزا ۱, ۱۳۹۲ در ۶:۲۶ ق.ظ -

    دوستان گپ را روشن بیان کنید چنانچه اگر امکان ندارد که بیان شود اشاره هم نکنید دوم درعوض کلمه افغان باید کلمه پشتون بکار گرفته شود که درستش هم همین است با تشکر ازشما عزیزان