یگانه کشور بدونِ زبان مکتوب در جهان

مدبریت ۸:۴۴ ق.ظ دیدگاه‌ها خاموش
یگانه کشور بدونِ زبان مکتوب در جهان

یگانه کشور بدونِ زبان مکتوب در جهان28168806_1170926849676833_5970899975707518221_n
……………………
از آن‌جا که زبان پشتو، زبان محبوبِ حاکمان و مهم‌ترین زبان ملی است، می‌توان گفت که افغانستان یگانه کشور بدون زبانِ ملی مکتوب در جهان است. اگر تجربی و بی‌طرفانه به این زبان نگاه کنیم هیچ متنِ علمی‌ای به این زبان نوشته یا ترجمه نشده است. هیچ اثر مکتوب مهمی در باب اخلاق و سیاست و کشورداری و ادبیات و هنر به این زبان وجود ندارد. هیچ اثر مهم ادبی‌ای به این زبان چاپ و نشر نشده است. سر و ته این زبان خطابه‌های غرای حاکمان و سیاست‌مداران و ملایانی است که فقط آموزش دشمنی است و مردم پشتو زبان را به نفرت و دیگرستیزی و دگرکشی تشویق و تحریک می‌کنند. از آفتاب روشن‌تر است که دولت‌ها و نظام‌های سیاسی روزگار ما مبتنی بر زبان مکتوب‌اند. بدون زبان مکتوب و متون علمی و فنی و اخلاقی نه دولتی هست، نه قانونی و نه امکان حل منازعات از طریق گفت‌وگو.
اگر جنگ را بن‌بستِ گفت‌وگو بدانیم، ما در یک جنگِ تمام‌عیار به سر می‌بریم. زیرا دولت‌سازی افغانی مبتنی بر بی‌زبانی است و عملن زبانی برای گفت‌وگوی سیاسی وجود ندارد. وقتی زبان و گفت‌وگویی نیست، درگیری و منازعات نیز جنگ مستقیم و تن‌به‌تن خواهد بود. این پاردوکس را که ما تلاش می‌کنیم دولتی را بر بنیاد بی‌زبانی بسازیم نباید دستِ کم گرفت. تصور اینکه انسان‌ها علم غیب داشته باشند و جهانی را که در قلمروِ زبان آن‌ها وجود ندارد، کشف کنند و بفهمند و آن‌را به‌کار برند، خطاست. بدتر اینکه زبان نیز پدیدة تاریخی است. پروژة ساختمانی نیست که بتوان در کوتاه‌مدت آن را طرح و حل کرد. بنابراین مسئله این است که این پارادوکس را چه‌گونه می‌توان حل کرد؟ ما در عینِ حالی که به زبان و فرهنگ هر انسانی باید احترام بگذاریم به‌لحاظ نظری و عملی باید این مسئله را حل کنیم که چه‌گونه می‌شود نظام سیاسی و حیات شهری و مدنی بی‌زبان ساخت؟ اگر چنین اتفاق محالی رخ دهد- که البته هرگز رخ نمی‌دهد- ما نخستین مردمی خواهیم بود که حیاتِ شهری و مدنی بدون زبانِ مکتوب و بدون منابع علمی و اخلاقی و یک نظام حقوقی-اخلاقی بی‌سند و بی‌حافظه را پایه‌گذاری می‌کنیم. این پرسش‌ها متوجه قوم خاصی نیست، متوجه همه و بیش از همه پشتوزبان‌هایی است که بدون توجه به پایه‌های اساسی دولت‌سازی و بدون اینکه برای آگاهی‌بخشی مردم ابتدایی‌ترین متون حقوقی و اخلاقی را تولید و ترجمه کنند، ادعای مالکیتِ انحصاری این سرزمین را دارند.

اسد بودا

76بازدید

کامنت بسته شده است.